Czym właściwie są icebreakery bhp?
Najprościej? To sposób na przełamanie pierwszych lodów i wciągnięcie pracowników w rozmowę o bezpieczeństwie. Może to być pytanie otwarte, krótka zagadka, zdjęcie z ukrytym zagrożeniem albo sytuacja, w której trzeba podjąć decyzję.
Nie chodzi o sprawdzanie wiedzy ani odpytywanie pracowników z przepisów BHP. Chodzi o to, żeby na chwilę zatrzymali się i zastanowili nad tym, jak naprawdę pracują. Dobry icebreaker nie musi – a wręcz nie powinien trwać 30 minut. Często wystarczy kilka minut i jedno pytanie, po którym uczestnicy zaczynają wymieniać się doświadczeniami. Nie potrzeba do tego specjalnego sprzętu ani długich przygotowań.
Co ważne, nie zawsze chodzi o znalezienie prawidłowej odpowiedzi. Znacznie cenniejsze może być poznanie różnych perspektyw pracowników i zrozumienie, dlaczego w podobnych sytuacjach podejmują odmienne decyzje.
Dlaczego pytanie bhp działa lepiej niż kolejny slajd?
Wyobraźmy sobie odprawę pracowników magazynu. Możemy przez kilka minut opowiadać o zagrożeniach związanych z ruchem wózków widłowych. Ale możemy też zapytać pytanie: „Czy zdarzyło Ci się wejść na drogę transportową, nie upewniając się, czy nadjeżdża wózek?” I nagle okazuje się, że każdy ma coś do powiedzenia. Jedni wspomną o pośpiechu, inni o ograniczonej widoczności. Ktoś inny zwróci uwagę na źle ustawione palety.
Icebreakery bhp pozwalają wyciągnąć na światło dzienne to, czego często nie znajdziemy w procedurach: codzienne przyzwyczajenia, skróty i sposób postrzegania ryzyka. A przecież właśnie o tym warto rozmawiać, jeśli chcemy budować kulturę bezpieczeństwa, a nie tylko odhaczać kolejne spotkania BHP.
12 pytań, które możesz wykorzystać już od jutra
Nie trzeba wymyślać skomplikowanych scenariuszy. Poniżej znajdziesz pytania, które można wykorzystać podczas odprawy zmianowej, szkolenia okresowego bhp czy spotkania z kierownikami.
ZACZNIJ OD OSOBISTYCH DOŚWIADCZEŃ
- Jakiej zasady bezpieczeństwa nauczyłeś się na własnym błędzie?
Nie zawsze potrzebujemy przykładu z filmu szkoleniowego. Czasami historia kolegi z zespołu przemawia znacznie mocniej.
- Czy zdarzyło Ci się zapobiec wypadkowi dzięki szybkiej reakcji?
To okazja, żeby porozmawiać o dobrych zachowaniach. Bez szukania błędów i winnych. To też dobry sposób na pokazanie, że nawet drobna reakcja pracownika może mieć znaczenie.
- Jaką jedną radę dotyczącą bezpieczeństwa dałbyś nowemu pracownikowi?
Szczególnie ciekawe pytanie dla doświadczonych operatorów i pracowników produkcji.
POROZMAWIAJCIE O RYZYKU
- Jakie zagrożenie na Twoim stanowisku najłatwiej zlekceważyć?
Nie zawsze chodzi o nieosłoniętą maszynę. Czasami to pośpiech, monotonia albo niewygodna pozycja ciała.
- Gdybyś mógł usunąć jedno zagrożenie z naszego zakładu, co by to było?
Warto zapisać odpowiedzi. Być może pojawi się problem, o którym kierownictwo dotychczas nie wiedziało.
- Która czynność wydaje nam się bezpieczna tylko dlatego, że wykonujemy ją codziennie?
Rutyna potrafi uśpić czujność. Szczególnie, gdy przez ostatnie kilka lat „przecież nic się nie wydarzyło.”
PRZYJRZYJCIE SIĘ NAWYKOM
- Jaki dobry nawyk związany z bezpieczeństwem wykonujesz już automatycznie?
Nie rozmawiajmy wyłącznie o tym, co robimy źle. Dobre praktyki również zasługują na uwagę (prawda?).
- Kiedy najczęściej kusi Cię, żeby pójść na skróty?
Pod koniec zmiany? Kiedy goni termin? A może wtedy, gdy nikt nie patrzy?
- Co mógłbyś zmienić jutro, żeby pracować trochę bezpieczniej?
Nie pytamy o rewolucję. Czasami wystarczy drobna zmiana organizacji stanowiska.
BUDUJCIE KULTURĘ BEZPIECZEŃSTWA
- Czy łatwo jest zwrócić uwagę koledze, który pracuje niebezpiecznie?
A jeśli tym kolegą jest przełożony? Tu rozmowa może zrobić się naprawdę interesująca.
- Po czym poznajesz kierownika, który rzeczywiście dba o bezpieczeństwo?
Nie chodzi o hasła na plakatach. Poproś o przykłady konkretnych zachowań.
- Co nasz zespół robi dobrze w obszarze BHP?
Budowanie kultury bezpieczeństwa to także zauważanie i wzmacnianie tego, co działa.
6 dodatkowych icebreakerów w duchu bhp – czas na trochę działania!
Nie każdy lubi odpowiadać na forum. Dlatego warto przeplatać pytania krótkimi aktywnościami.
- Sokoli wzrok. Pokaż zdjęcie stanowiska pracy. Kto pierwszy znajdzie pięć zagrożeń?
- Bezpieczeństwo w jednym słowie. Każdy uczestnik podaje jedno skojarzenie. Zobaczcie, jak różnie rozumiecie to samo pojęcie.
- Co byś zrobił? Przedstaw krótką sytuację: kolega omija zabezpieczenie maszyny, żeby szybciej skończyć zadanie. Jak reagujesz?
- Znajdź drogę na skróty. Wybierzcie codzienną czynność i zastanówcie się, które jej etapy bywają pomijane.
- Bohater bezpieczeństwa. Poproś uczestników o wskazanie dobrego zachowania współpracownika z ostatniego tygodnia.
- Minutowa ocena ryzyka. Pokaż zdjęcie nieznanego stanowiska. Uczestnicy mają 60 sekund na rozpoznanie zagrożeń.
Takie HSE icebreakers i krótkie safety activities for employees mogą świetnie uzupełniać tradycyjne szkolenia. Szczególnie gdy nie chcemy, żeby uczestnicy pozostawali wyłącznie słuchaczami.
Jak wybrać pytanie odpowiednie dla grupy?
Nie każde pytanie sprawdzi się wszędzie. I tak np. z pracownikami produkcji warto rozmawiać o maszynach, rutynie czy presji czasu, zaś z magazynierami o transporcie i organizacji pracy. Z kierownikami wskazane będą rozmowy o komunikacji, reagowaniu na niebezpieczne zachowania i dawaniu przykładu. Ważny jest również poziom zaufania w zespole. Jeśli uczestnicy spotykają się po raz pierwszy, nie zaczynaj od pytania o największy błąd zawodowy. Lepiej wybrać coś neutralnego. I jeszcze jedno: nie zmuszaj nikogo do opowiadania o osobistych doświadczeniach. Rozmowa o bezpieczeństwie powinna być bezpieczna również dla jej uczestników.
Masz tylko 5 minut? To wystarczy!
Safety icebreaker nie musi być osobnym modułem szkoleniowym.
Spróbuj takiego schematu:
- 1 minuta: Zadaj pytanie dotyczące codziennej pracy.
- 2 minuta: Pozwól uczestnikom zastanowić się lub porozmawiać w parach.
- 3-4 minuta: Zaproś kilka osób do podzielenia się odpowiedziami.
- 5 minuta: Wyciągnijcie jeden praktyczny wniosek.
Najważniejsze? Nie zamieniaj każdej odpowiedzi w wykład. Dopytuj, słuchaj i pozwól uczestnikom rozmawiać między sobą.
Karty Safety Moment – kiedy brakuje pomysłu na pytanie
Prowadząc regularne spotkania BHP, łatwo wpaść w rutynę. Kolejny tydzień, podobny temat i znów pytanie: od czego dzisiaj zacząć? Właśnie dlatego powstał zestaw Safety Moment – karty, które pomagają inicjować rozmowy o bezpieczeństwie, zachowaniach i codziennych decyzjach pracowników. Prowadzący może wybrać kartę i wykorzystać ją jako punkt wyjścia do dyskusji. Można też zaprosić pracowników do samodzielnego losowania pytań i prowadzenia krótkich rozmów. Takie rozwiązanie sprawdza się podczas odpraw zmianowych, spotkań zespołowych, szkoleń oraz warsztatów dotyczących kultury bezpieczeństwa.
Nie trzeba wykorzystać wielu kart podczas jednego spotkania. Jedno trafne pytanie i kilka szczerych odpowiedzi mogą przynieść więcej niż kilkanaście pytań zadanych w pośpiechu. To proste narzędzie dla trenerów, specjalistów BHP i kierowników, którzy chcą prowadzić bardziej angażujące spotkania bez przygotowywania kolejnej prezentacji.
A może na następnym spotkaniu po prostu… zapytasz?
Nie każde spotkanie BHP musi zaczynać się od przepisów, statystyk wypadkowych czy prezentacji PowerPoint. Czasami warto odwrócić role. Zamiast przez pierwsze pięć minut mówić do pracowników, pozwólmy mówić im. Bo ludzie, którzy codziennie pracują przy maszynach, w magazynach czy biurach, mają ogromną wiedzę o swoich stanowiskach. Trzeba tylko stworzyć okazję, żeby chcieli się nią podzielić. I właśnie do tego służą icebreakery w duchu bezpieczeństwa. Jedno pytanie, pięć minut, a rozmowa może zostać w głowie znacznie dłużej niż kolejnych 50 slajdów.
