Pomiar poziomu kultury bezpieczeństwa a pracownicy

„W naszej organizacji nie ma kultury bezpieczeństwa – musimy ją stworzyć!” Zgadzasz się z tym sformułowaniem czy raczej nie?

Każdy z nas ma swoją unikalną osobowość, tak jak i każda organizacja ma swoją niepowtarzalną kulturę bezpieczeństwa. Często jednak mówimy: „w naszej firmie nie ma kultury bezpieczeństwa”. Stwierdzamy to jednak tylko dlatego, że kultura bezpieczeństwa w naszym miejscu pracy nie jest taką jakiej oczekujemy czy preferujemy. Lekarz przed opracowaniem planu naszego powrotu do zdrowia, dokonuje diagnozy jego obecnego stanu. Tak samo jest tutaj, jeżeli chcesz świadomie i skutecznie kształtować oraz rozwijać kulturę bezpieczeństwa w organizacji, osiągać doskonałe wyniki operacyjne, najlepiej jest rozpocząć od gruntownej oceny obecnego klimatu i kultury bezpieczeństwa.

Pomiar kultury bezpieczeństwa

Jak to jest z tą kulturą bezpieczeństwa?

Kultura bezpieczeństwa jest zbiorem wartości, wspólnych postaw, zachowań, spostrzeżeń oraz kompetencji. Kształtuje się ona na podstawie narzuconych norm i reguł, a także niepisanych poglądów, przekonań, a także oczekiwań. Warto wiedzieć, że kultura bezpieczeństwa wpływa na wybory, decyzje oraz podejście każdego pracownika do bezpieczeństwa. Doświadczenie i współpraca z wieloma organizacjami nauczyła mnie, że ważnymi parametrami wpływającymi na kulturę bezpieczeństwa są również przywództwo, preferowane style komunikacji czy fizyczne warunki w miejscu pracy. Oczywiście można by wymienić jeszcze co najmniej kilkanaście dodatkowych czynników mających wpływ na kulturę!

Powrócę jednak na chwilę do wątku medycznego. Jeżeli chcemy, aby zaproponowany plan leczenia pozwolił nam wrócić do pełnego zdrowia, musimy całościowo odkryć się przed lekarzem (czasami dosłownie! ). Tak samo podczas analizy kultury bezpieczeństwa – niezbędna jest pełna otwartość organizacji, wgląd do dokumentacji, szczere rozmowy z pracownikami na każdym szczeblu organizacji. Tylko w ten sposób możliwe jest zdiagnozowanie najsłabszych stron naszej organizacji, które nie pozwalają jej wspinać się po szczeblach kultury bezpieczeństwa na poziomie światowym.

Zrozumienie celu i intencji, dlaczego organizacja zdecydowała się na analizę kultury bezpieczeństwa przez pracowników to podstawa.

Aby nie spalić na starcie …

Zrozumienie celu i intencji, dlaczego organizacja zdecydowała się na analizę kultury bezpieczeństwa przez pracowników to podstawa dobrej diagnozy. Aby osiągnąć wysoką frekwencję (np. podczas badania ankietowego), pełną szczerość ze strony pracowników – niezbędne jest wytłumaczenie im w jakim celu zdecydowaliśmy się na to badanie.

Na co dzień przeprowadzając analizy kultury bezpieczeństwa w różnych organizacjach sam proces rozpoczynam kilka tygodni przed faktycznym ogłoszeniem „dzisiaj rozpoczynamy analizę kultury bezpieczeństwa w firmie X”. Ten proces roboczo nazywam „wydeptaniem pozytywnej ścieżki oceny kultury bezpieczeństwa”. Chociaż na pierwszy rzut oka może wydawać się to zabiegiem zbędnym – szeroka akcja edukacyjno-komunikacyjna pozwala na pełniejsze zaangażowanie pracowników w proces diagnozy.

Pomiar poziomu kultury bezpieczeństwa a pracownicy

2-3 tygodnie przed planowaną diagnozą kultury bezpieczeństwa poinformuj wszystkich pracowników o tym:

  •  jaki jest cel analizy kultury bezpieczeństwa? Po co nasza firma zdecydowała się na jej przeprowadzenie?
  • jakie są oczekiwania wobec pracowników w trakcie prowadzonego badania (m.in.: szczerość, dzielenie się doświadczeniami i przemyśleniami, otwartość) i dlaczego ich zaangażowanie jest tak ważne?
  • w jaki sposób i kiedy wypełnić ankietę?
  • kiedy audytor/audytorzy będą fizycznie w naszej firmie?
  • kiedy oraz w jaki sposób pracownicy dowiedzą się o wyniku diagnozy, a także o planach organizacji na drodze do rozwijania kultury bezpieczeństwa?

Podczas komunikacji zwróć uwagę na anonimowy charakter wywiadów, dyskusji i ankiety. Tylko wówczas będziesz mógł liczyć na otwartą i szczerą rozmowę!

Jakie  kanały komunikacji wybrać?

Rozmowa jest dobra na wszystko! W takim razie opracuj i przekaż wszystkim przełożonym materiały nt. planowanej diagnozy (kiedy, co, jak i dlaczego?). Niech przełożeni poruszą ten temat podczas cyklicznych spotkań z pracownikami.

Inne pomysły – wszystkie wykorzystane przez naszych dotychczasowych klientów to:

  • komunikacja podczas cyklicznych spotkań dyrektora zakładu ze wszystkimi pracownikami
  • krótkie filmiki wyświetlane na monitorach w firmie i w intranecie (zwyczajowo przemawia dyrektor zakładu)
  • plakaty, roll-upy w różnych miejscach w organizacji (korytarze, wejście do firmy, stołówka i pozostałe miejsca wspólne)
  • komunikaty w biuletynie zakładowym (raczej jako źródło dodatkowej komunikacji – a nie głównej)

Zaplanuj i przystąp do działania

Dobrze skrojona komunikacja to pierwszy krok do dobrze przeprowadzonej analizy kultury bezpieczeństwa! Już teraz „przytul” swój kalendarz i zaplanuj w którym kwartalne chcesz spojrzeć przez lupę na kulturę bezpieczeństwa Twojej organizacji. Daj sobie czas na gruntowane przygotowanie, a pracownikom na pełne zrozumienie Twoich zamiarów oraz oczekiwań.

Często mówimy, że: „Kultura jest powodem, dla którego robimy to, co robimy”. Jeżeli, więc jednorazowe akcje (=strzały) z zakresu budowania bezpiecznego miejsca pracy chcesz zamienić na programy, kompleksowe rozwiązania oraz narzędzia dostosowane stricte to Twojej organizacji – zacznij od diagnozy kultury bezpieczeństwa.

Jeżeli w Twojej głowie kłębią się jeszcze dodatkowe pytania z zakresu analizy kultury bezpieczeństwa, albo nasz jakieś refleksje związane z artykułem: Pomiar poziomu kultury bezpieczeństwa a pracownicy – odezwij się do Proresult (tutaj więcej informacji o naszym narzędziu badania kultury bezpieczeństwa) albo bezpośrednio do mnie. Chętnie z Tobą porozmawiam!

Autor:

Katarzyna Gulanowska

Trener kultury bezpieczeństwa, Starszy Specjalista ds. BHP